Fitnessowisko

Kolejną rzeczą, o której należy pamiętać przy motywowaniu się, jest hierarchia potrzeb. Maslow podzielił je i ułożył w zgrabną piramidę.

Jak widać, żeby być w stanie się samorealizować, musimy być najpierw najedzeni, bezpieczni i zadowoleni ;) Co prawda zdarza się, że ludzie realizują wyższe poziomy piramidy pomimo niezaspokojenia podstaw bardziej podstawowych, ale zwykle są to krótkie zrywy, wymagające spontanicznego działania, np. uratowania kogoś z wypadku, przy narażeniu własnego bezpieczeństwa.

Jeśli jesteśmy źli, głodni i zmęczeni, ciężko będzie zmobilizować się do godzinnego treningu. Chociaż, jak wiemy już z tekstu o programowaniu mózgu, ciężka sytuacja nie oznacza sprawy niemożliwej ;)

Z motywacją może być także trochę ciężej w przypadku diety, ponieważ motywacja zaspokajania głodu to jeden z podstawowych mechanizmów biologicznych, koniecznych do przetrwania. Dlatego ważnym jest, żeby wybrać mądrą dietę, która nie powoduje poczucia głodu ani osłabienia, ponieważ organizm nie będzie chciał współpracować z czymś, co mu szkodzi.
Także w sytuacji, w której jesteśmy głodni, organizm będzie myślał najpierw o przetrwaniu (zjem byle co) niż samodoskonaleniu (wizja biegu w bikini w slow motion), więc warto nosić ze sobą zdrowe przekąski na kryzysowe sytuacje.

www.mnn.com

W pierwszej części wspomniałam także o podziale motywacji na wewnętrzną i zewnętrzną.

Jak już na pewno wiecie, długodystansowe cele możemy zrealizować najczęściej tylko dzięki motywacji wewnętrznej. Co więcej, bodziec zewnętrzny jest w stanie zepsuć motywację wewnętrzną i sprawić, że 'przełączymy' ją na zewnątrz i zapomnimy, co sprawiło, że chcieliśmy coś robić od początku.

Na przykład – bardzo chcemy nauczyć się mandaryńskiego. Nie możemy doczekać się pierwszych zajęć. Potem na teście dostajemy 75% punktów a ktoś inny 90%. Czujemy się zniesmaczeni niedocenieniem naszego geniuszu i zapominamy, że celem była nauka języka a nie rywalizacja o procenty. Z czasem zaczynamy się uczyć od testu do testu, zapał spada, podręcznik ląduje w szafie. Chyba każdemu z nas zdarzyło się coś podobnego.

Błędem było tu także porównywanie się do czegoś/kogoś uznanego za standard albo ustalanie sobie granicy czasowej, do której musimy coś osiągnąć. Bardzo osłabia to motywację wewnętrzną, ponieważ przekierowuje to naszą uwagę z sukcesu (nawet niewielkiego) na ewentualną klęskę. Wniosek: nie porównujmy się, tylko doceniajmy :)

Nie oznacza to, że zewnętrzne wzmocnienie pozytywne poprzez np. nagrody to zły pomysł, jednak działają one dobrze tylko w jednej sytuacji – kiedy występują okazjonalnie (regularne nagradzanie uaktywnia motywację zewnętrzną) albo niespodziewanie i gdy faktycznie na nie zasłużyliśmy.

Natomiast pochwały mogą być stosowane bez umiaru i doskonale wzmacniają motywację wewnętrzną, ponieważ traktujemy pochwały i docenianie jako informację zwrotną, utwierdzającą nas w przekonaniu, że to, co robimy, jest słuszne. Namawiam do bezceremonialnego domagania się pochwał! :)

Czy wiesz, że mózg nie rozpoznaje słowa 'nie'? Dlatego właśnie wszelkie twierdzenia i przekonania należy budować w pozytywny sposób.

Przykładowo: mówisz sobie

albo 

Domyślasz się już na pewno, jak odbiera to mózg? :) Dlatego ubierajmy nasze pragnienia w formę:

i tak dalej.

Nawet jeśli sam w to (jeszcze) nie wierzysz, mózg uwierzy. Twój umysł, jest posłusznym narzędziem, które możesz kształtować w dowolny sposób. Wszystko to, co myślisz i przekonania, zgodnie z którymi żyjesz, są kwestią nawyku i mogą zostać dowolnie przekształcone, ponieważ to Ty panujesz nad swoim nim a nie odwrotnie :)

Ćwiczmy go tak samo, jak mięśnie :)

Niezależnie od tego czy chodzi o zdobycie pracy, trzymanie diety, regularne treningi czy posprzątanie w szafie, tym, co warunkuje nasze wykonanie zadania jest motywacja (albo jej brak) :)

Dlaczego w takim razie nie zawsze wychodzi? Co sprawia, że motywacji starcza nam na krótko?

Zacznijmy od zadania sobie pytania: czy wiesz, co Ciebie motywuje? Może wydawać się ono banalne ale warto się chwilę zastanowić nad tym, jak to wyglądało z nami do tej pory. Czy do ćwiczenia motywuje nas nagłe skurczenie się ulubionych spodni, towarzystwo przyjaciela na siłowni i wspólne robienie masy czy może udowodnienie tej podłej lafiryndzie z biura obok, że wcale nie jest najlepszą szprychą w mieście? :D

 Wzorce motywacji są następujące *:

Dobrze jest też nie rozbijać motywacji na wiele czynników. Im prostsza motywacja, tym lepiej, ponieważ wiele czynników potrzebnych do działania sprawia, że zmniejsza się ich rola i coraz mniej wierzymy, że działanie to ma faktycznie jakiś sens. Dlatego też jeśli postanawiamy ćwiczyć codziennie, to ćwiczymy codziennie, a nie wtedy, kiedy mamy ochotę, mamy 3h wolnego, świeci słońce a szef był dla nas miły ;)

Motywację będę tu rozpatrywać raczej w kategoriach motywacji wewnętrznej, czyli tej, której nie powodują czynniki zewnętrzne, jak głód czy strach, tylko nasza własna wola :) Można ją postrzegać w kategoriach pobudzenia do działania, im te emocje są silniejsze, tym silniejsza jest też sama motywacja.

Prawdopodobieństwo wytrwania w naszych zamiarach zależy od **:

Z kolei oczekiwania te zależą od naszego przekonania na temat tego, czy jesteśmy w stanie kontrolować własne życie, czy mamy wpływ na to, co się dzieje. Wiadomo nie od dziś, że poczucie kontroli nad jednym aspektem w życiu pomaga rozszerzyć ten wpływ także na inne, natomiast kiedy coś nam się sypie, lawinowo idzie za tym chaos na innych polach.

Jeśli mamy to poczucie kontroli umiejscowione wewnętrznie, wiemy, że nasze sukcesy i klęski są głównie naszą zasługą. Umiejscowienie zewnętrzne zaś sprawia, że wierzymy, że to, co się nam przydarza, to kwestia pecha, szczęścia albo np. dobrego humoru szefa. Dlatego też, jeśli chcemy wypracować w sobie jakiś dobry, zdrowy nawyk, należy uwierzyć w siebie i skupić się na uświadomieniu sobie, że to MY decydujemy o tym, czy w nim wytrwamy czy nie.

Pocieszającym jest fakt, że mózg potrzebuje tylko około dwóch tygodni, żeby zaprogramować nowy nawyk. Czyli 14 dni bez palenia programuje niepalenie, 14 dni diety – tryb dietowy, 14 dni treningów – że mózg odbierze to jako nowy schemat działania. To chyba nieprzesadnie długo? :)

* David McClelland

** Julian Rottet

(Ciekawostki o mózgu to mój konik, więc spodziewajcie się więcej takich newsów :D zawsze uważałam na psychosomatyce ;))